Tsunami w Wenezueli?

Na trwającym niemal półtorej minuty nagraniu widać nabrzeże z infrastrukturą portową i długim falochronem. Na wodzie znajdują się dwie niewielkie jednostki. W tle słychać syrenę alarmową ostrzegającą przed nadciągającymi od strony morza falami, które unoszą statki, a następnie jedna po drugiej zalewają port.

Materiał zaczął krążyć w mediach społecznościowych po trzęsieniu ziemi, do którego doszło w Wenezueli 24 czerwca. „Po trzęsieniach ziemi o magnitudzie 7,5 oraz 7,1 Wenezuelę nawiedziło tsunami” – twierdzi np. Mustafa Öztürk, którego wpis w serwisie X wyświetlono ponad milion razy.

„Przerażające nagranie. W ciągu kilku sekund ląd zniknął. Tsunami po dzisiejszym trzęsieniu ziemi w Wenezueli…” – napisał kolejny użytkownik z Turcji, publikując to samo wideo. Odnaleźliśmy je również na kontach prowadzonych w różnych językach, m.in. po hiszpańsku i angielsku.

Materiałowi towarzyszą wpisy wenezuelskich mediów informujące o zagrożeniu tsunami oraz nagrania mieszkańców obserwujących morze. „Uciekajcie z wybrzeża, ogłoszono alarm tsunami” – napisał 25 czerwca Esteban Gerbasi. Jego wpis wyświetlono ponad 600 tys. razy. Dołączył nagranie z wybrzeża, na którym nie widać jednak niczego niepokojącego.

W północnej części kraju odnotowano rzadką sekwencję dwóch silnych wstrząsów sejsmicznych. Według wstępnych danych pierwszy miał magnitudę 7,1, później skorygowaną do 7,2. Niecałą minutę później wystąpił drugi o magnitudzie 7,5. Epicentra znajdowały się w północno-zachodniej części kraju, niedaleko karaibskiego wybrzeża.

Kataklizm spowodował zawalenie się dziesiątek budynków. Według oficjalnych danych opublikowanych 26 czerwca liczba ofiar przekroczyła 230, a rannych było ponad 4 tys. Bilans ten nadal rósł.

Choć skutki tego zjawiska były katastrofalne, nie doprowadziły do powstania tsunami. Takie fale najczęściej są wywoływane przez podmorskie trzęsienia ziemi i, zbliżając się do brzegu, gwałtownie rosną, uderzając w ląd z ogromną siłą. Tego typu zjawisk na wenezuelskim wybrzeżu nie odnotowano, mimo że początkowo ostrzegano przed podobnym zagrożeniem.

Krótko po wstrząsach Pacific Tsunami Warning Center (PTWC) wydało alert informujący o ryzyku wystąpienia niebezpiecznych fal u wybrzeży Wenezueli, a także w Portoryko i na Wyspach Dziewiczych. Ostrzeżenie szybko jednak odwołano, ponieważ kolejne analizy wskazywały, że wahania poziomu morza będą nieznaczne.

Oznacza to, że wpisy informujące o wydaniu alertu były zgodne z prawdą. Dotyczy to również nagrań Wenezuelczyków obserwujących morze, na których nie widać oznak tsunami. Jedno z nich opublikował portal El Martillo Venezuela. Jego dziennikarka relacjonowała z wybrzeża, że nie ma powodów do paniki. „Morze na wysokości Mare Abajo zachowuje się normalnie” – informowała.

Odwrotne wyszukiwanie klatek z tego nagrania doprowadziło nas do zamieszczonego na YouTube 16 sierpnia 2011 r. filmu zatytułowanego „Japan Tsunami 3-11-2011”. Opublikował je amerykański Earthquake Engineering Research Institute (EERI) z informacją: „Nagranie zostało zarejestrowane w porcie Kuji w prefekturze Iwate i dostarczone przez Urząd Portu w Kamaishi podlegający Ministerstwu Lądu, Infrastruktury, Transportu i Turystyki (MLIT)”.

Nagranie przedstawia więc tsunami, które uderzyło w porcie Kuji w Japonii 11 marca 2011 r. Fale zostały wywołane jednym z najsilniejszych trzęsień ziemi odnotowanych w historii, a katastrofa pochłonęła blisko 20 tys. ofiar i doprowadziła do awarii elektrowni jądrowej Fukushima. Sam materiał krąży w internecie od 2011 r.