Nowa Nadzieja i jej demony. Sprawdziliśmy na prośbę czytelnika

Nagranie otrzymaliśmy od jednego z czytelników, który podejrzewał, że może być sfabrykowane i przesłał nam je do sprawdzenia. 

Pochodzi z facebookowego profilu lokalnego polityka z woj. opolskiego Dawida Mainki, sekretarza oddziału Nowej Nadziei w Krapkowicach.

„Londyn pokazuje, do czego prowadzi niekontrolowana migracja” – napisał Mainka w opisie rolki z 25 października. Widać na niej ulicę gęsto wypełnioną ludźmi, z których część tańczy do głośnej muzyki. W oczy rzuca się przede wszystkim czarny kolor skóry większości widocznych osób. W tłumie widać tylko pojedyncze osoby o innym kolorze skóry.

„Tak dziś wyglądają ulice Londynu” – twierdzi napis dodany do nagrania. Mainka wykorzystuje ten film, aby postawić pytanie: „Czy Polacy chcą takiej przyszłości dla swoich miast?”. „Granice pod kontrolą, bezpieczeństwo przede wszystkim” – odpowiada sam sobie.

„Typowa angielska uroda”, „Afryka w Europie. Masakra” – piszą komentujący. Niektóre komentarze mają również charakter rasistowski. Część internautów podaje jednak w wątpliwość, że nagranie przedstawia aktualny widok londyńskich ulic, choćby dlatego, że jest jesień, a osoby na filmie mają letnie ubrania.

Wsteczne wyszukiwanie obrazu na podstawie klatek filmu pozwoliło nam odnaleźć liczne kopie tego nagrania opisywane w mediach społecznościowych jako „The Notting Hill Carnival”, czyli Karnawał Notting Hill. To organizowane w londyńskiej dzielnicy Notting Hill doroczne święto kultury karaibskiej, a zarazem jeden z największych karnawałów na świecie i największy festiwal uliczny w Europie. Odbywa się on pod koniec sierpnia.

Na to, że film przedstawia właśnie święto kultury karaibskiej, wskazują widoczne na nim detale. Niektórzy uczestnicy mają ubrania lub dodatki w barwach Jamajki (zielony, żółty i czarny) albo ruchu Rastafari (czerwony, złoty i zielony). Widać fragment niebieskiej flagi Saint Lucia, a także flagi Surinamu. Pochodu pilnuje osoba w odblaskowej koszulce z napisem „Steward” – takie osoby pilnują bezpieczeństwa imprez masowych.

W tym roku Notting Hill Carnival odbył się w dniach 29–31 sierpnia, a jego uczestnicy świętowali 60-lecie festiwalu organizowanego od 1966 r. „Sześć dekad kultury karaibskiej, a także muzyki, kuchni i maskarady w zachodnim Londynie” – opisywali go organizatorzy. Według BBC organizatorzy spodziewali się 2 mln uczestników w ciągu całego weekendu.

W mediach społecznościowych można znaleźć liczne kopie filmu z tego festiwalu. Najstarsza, jaką znaleźliśmy, pochodzi z Instagrama, gdzie 1 września zamieścił ją użytkownik david42444, przedstawiający się jako twórca cyfrowy pokazujący Londyn przez swój obiektyw. „Karnawał Notting Hill Londyn 2026” – opisał film wyświetlony dotąd milion razy. Dodał, że to część szósta – autor opublikował szereg innych filmów z tego festiwalu.

Wyświetl ten post na Instagramie

Post udostępniony przez Rasoul Noure (@david42444)

Sam autor oznaczył film etykietą „treści utworzone przez SI”, informując o wykorzystaniu sztucznej inteligencji. „Sztuczna inteligencja może być wykorzystywana do wielu celów, od retuszu zdjęć po generowanie zupełnie nowych treści” – tak tę etykietę opisuje Instagram. Sama etykieta nie oznacza jednak, że film został wygenerowany przez sztuczną inteligencję. Narzędzia AI mogły posłużyć jedynie do obróbki autentycznego filmu.

Kopie tego nagrania krążyły w mediach społecznościowych na początku września, ale znacznie większą popularność film zdobył około półtora miesiąca później, gdy w drugiej połowie października zaczął ponownie krążyć w sieci. Milion wyświetleń zebrał np. wpis na X z tym filmem wzywający Anglię do „odzyskania swojego kraju”. Inne wpisy łączyły obrazy z Londynu z protestami we Francji. „To nie Paryż” – mówił jeden z nich.

Czy wśród uczestników festiwalu widać reprezentację mieszkańców Londynu? Według władz tego miasta Notting Hill Carnival przyciąga nie tylko londyńczyków, lecz także mieszkańców innych części Wielkiej Brytanii i turystów zagranicznych. Według analizy ekonomicznej z 2024 r. w wydarzeniu uczestniczy około 160 tys. turystów z zagranicy.

Co więcej, inne nagrania z tego festiwalu pokazują znacznie bardziej zróżnicowany tłum, w którym widać osoby o różnych kolorach skóry. Dlaczego więc na tym nagraniu dominuje czerń widoczna nie tylko na ciałach, lecz także na ubraniach uczestników pochodu?

Na filmie widać, że część ludzi nosi charakterystyczne nakrycia głowy z rogami. To element wywodzącej się z Grenady tradycji Jab Jab, której korzenie sięgają XIX wieku. Jak wyjaśniał magazyn „Essence”, tradycja ta sięga czasów zniesienia niewolnictwa. Wyzwoleni niewolnicy i ich potomkowie przebierali się za diabły, wyśmiewając w ten sposób stereotypy dawnych właścicieli niewolników na swój temat. Dzisiaj uczestnicy festiwalu przebierają się za diabły, zakładają rogi i pokrywają ciała czarną substancją, np. olejem, melasą lub farbą.

Wyświetl w Threads

„Każdego roku w Londynie podczas maskarady Jab Jab setki osób zakładają diabelskie rogi, pokrywają skórę olejem silnikowym i o świcie przechodzą w pochodzie, by uczcić początek Karnawału Notting Hill” – relacjonowała tegoroczny festiwal Al Jazeera.