Scam „na romantyczną miłość” powrócił wraz z rozwojem AI. Książę z Dubaju znów chce cię poślubić

Chodzi najczęściej o niezwykle popularnego w sieci (17 milionów obserwujących na Instagramie) księcia koronnego Dubaju (Zjednoczone Emiraty Arabskie) – szejka Hamdana ibn Muhammada Al Maktuma, w internecie znanego pod pseudonimem „Fazza”. Regularnie publikuje on zapierające dech w piersiach kadry ze skoków spadochronowych, nurkowania, czy wspinaczek, dzieli się także zdjęciami ze swoimi zwierzętami (w tym z sokołami, wielbłądami i końmi), promuje też kulturę i tradycje Bliskiego Wschodu. Pseudonim „Fazza” oznacza w języku arabskim „ten, który pomaga”.

screen z jego insta - https://www.instagram.com/faz3/

Książe znany jest także z pisania niezwykle emocjonalnych i romantycznych wierszy. Tworzy w tradycyjnym dla Półwyspu Arabskiego stylu Nabati, który od wieków służy beduinom do wyrażania najgłębszych uczuć, tęsknoty i życiowej mądrości. Tematyka jego poezji to – a jakże – głęboka miłość i tęsknota. „First Love” czy „I Love You” opisują miłość bezgraniczną, magnetyczne spojrzenia ukochanej oraz ból związany z rozłąką. Do tego jest przystojny i bajecznie bogaty, majątek jego i jego rodziny to kilkadziesiąt miliardów dolarów.

Nie tylko uroda i pieniądze

Przestępcy wybierają Hamdana Al Maktuma z wielu, nie tylko typowych dla oszustów powodów. Prawdziwy książę publikuje tysiące zdjęć i filmów w wysokiej jakości. Oszuści mogą więc bez problemu pobrać materiały przedstawiające go w luksusowych wnętrzach (np. prywatnych odrzutowcach) czy na egzotycznych wakacjach. Następnie tworzą z nich setki fałszywych profili. Ponadto Fazza łączy w sobie cechy, które silnie działają na wyobraźnię: jest młody, przystojny, wysportowany, kocha dzieci, opiekuje się zwierzętami i pisze wiersze. Dla oszustów matrymonialnych to perfekcyjny produkt marketingowy. Do tego dochodzi egzotyka i dystans oraz... AI. I technologia deep fake.

Oszuści nie szukają przypadkowych osób – celują w kobiety samotne, poszukujące bliskości, często przechodzące kryzys życiowy lub będące w dojrzałym wieku, u których łatwiej uśpić czujność. Techniki scamu romantycznego pozostają niezmienne:
„Love-bombing”: (Bombardowanie miłością): Oszust od pierwszego dnia zasypuje kobietę komplementami, wyznaniami miłości, uwagą i romantyczną poezją. Niektóre typy kobiet dają się ponieść tej intensywności.
„Kopciuszek”: Każdy zna bajkę o dziewczynie z ludu, którą odmienia bogaty książę. Oszuści uruchamiają w podświadomości ofiary tę fantazję. Kobiety wierzą, że spotkało je wyjątkowe przeznaczenie i mogą uciec od szarej, monotonnej codzienności do świata luksusu.
„To nasza tajemnica”: Czyli iluzja sekretu i wyróżnienia: Przestępcy wmawiają ofierze, że ich relacja musi pozostać w ścisłej tajemnicy, ponieważ „dwór królewski i surowy ojciec nie mogą się dowiedzieć o miłości do kobiety z Zachodu”.
 

Przypadek Marii

AFP opisuje sprawę kobiety z Filipin, która poznała oszusta podszywającego się pod księcia w portalu randkowym. Rozmowa przeniosła się jakiś czas później do aplikacji WhatsApp. Oszust bombardował ją romantycznymi wiadomościami. „Cały czas do mnie pisał, nawet gdy spałam” – powiedziała kobieta, pracująca jako pomoc domowa agencji AFP, prosząc o nieujawnianie jej prawdziwego imienia i wieku. „Miałam wrażenie, że nasze umysły połączyło jakieś miłosne zaklęcie” – dodaje Maria. Na jednym z nagrań rozmowy wideo na WhatsAppie oszust, wyglądający jak prawdziwy książę, migotał na ekranie. Jego słowa pasowały do ​​ruchów jego ust, ale nie do głosu księcia. „Witaj, kochanie” – mówi głos do Marii. „Naprawdę doceniam twoją miłość i wsparcie”. Efekt? Maria, zbyt zakochana, by podejrzewać oszustwo, straciła swoje oszczędności. Wpłaciła je za coś, co rzekomo było aktem ślubu i „królewską kartą członkowską”, i miało pomóc jej w znalezieniu pracy w Dubaju.

Oszuści stosują też sprytnie inne paradoksy, np. opłaty kurierskie i dyplomatyczne: „Niestety, paczka utknęła na lotnisku w Ghanie i musisz opłacić certyfikat dyplomatyczny (np. 500 euro)”. Lub: „Mój ojciec dowiedział się o nas! Zablokował moje karty królewskie, żebym zerwał kontakt. Potrzebuję pilnie gotówki na opłacenie prywatnego odrzutowca, by przylecieć do ciebie”. Ofiary, będąc pod wpływem silnych emocji, potrafią przelać oszczędności życia, a nawet wziąć wysoką pożyczkę w banku i wysłać pieniądze oszustom.

AI i technologia Deepfake

Nowe technologie – Deepfake i AI „odświeżyły” ten rodzaj manipulacji. Oszuści tworzą wiarygodny wizerunek „Fazzy” Al Maktuma, a po drugie przenoszą rozmowę do WhatsAppa, gdzie łatwiej budować zaufanie przez prywatne wideo, wiadomości i presję emocjonalną. W praktyce to nie jest już zwykły fałszywy profil, tylko cały „pakiet”: zdjęcia, nagrania wideo, czasem podmieniany głos i scenariusz romantycznej relacji. Według opisu AFP i SCMP takie nagrania potrafią być na tyle realistyczne, że synchronizacja ust i obrazu wygląda przekonująco, mimo że głos albo szczegóły techniczne nadal mogą zdradzać fałsz.

Przykład poniżej:

Kobiety wierzą, że prowadzą relację z księciem, bo rozmowy przeniosły się na aplikację i obejmowały „realistyczne” rozmowy wideo generowane przez AI.  AFP opisuje też, że przestępcy wykorzystują krótkie WhatsAppowe wideo, aby wywołać emocjonalną więź i obniżyć czujność ofiary. Skala tego typu scamu jest już międzynarodowa, a nie jednostkowa. Służby wskazują na zorganizowane grupy przestępcze. Oszustwa deepfake mają też bardzo szeroki zasięg platformowy – raport cytowany przez Euronews wskazuje, że szczególnie często dochodzi do nich na Facebooku, WhatsAppie i Telegramie.

Nie tylko książę z Dubaju

Kto się w nas jeszcze zakocha? Poza „Fazzą”, to m.in. Brad Pitt, Keanu Reeves lub Johnny Depp. Ale nie tylko hollywoodzcy aktorzy. To także znani muzycy i wokaliści jak Gary Barlow (lider grupy Take That), Ed Sheeran oraz idole z zespołów K-Pop (np. BTS). Choć rzadziej, ofiarami oszustw matrymonialnych padają także mężczyźni. Wtedy oszuści podszywają się pod gwiazdy takie jak Scarlett Johansson, Taylor Swift, czy Sabrinę Carpenter.

Odpowiedź na pytanie, dlaczego takie znane, tandetne oszustwo, przed którym tyle razy ostrzegano, wciąż ma się dobrze w XXI wieku? Dlaczego w dobie powszechnego dostępu do internetu i setek ostrzeżeń w mediach, ludzie wciąż tracą oszczędności życia na historię z „księciem z Dubaju”? Przede wszystkim dlatego, że przestępcy nie celują w naszą logikę, lecz w głębokie, ewolucyjne mechanizmy psychologiczne.

1. Manipulacja emocjonalna wyłącza racjonalne myślenie
2. XXI wiek to era potężnej samotności i izolacji
3. Technologiczny „skok jakościowy”
4. Psychologiczny mechanizm utopionych kosztów. To moment, w którym oszustwo staje się samospełniającą się pułapką. Gdy kobieta przeleje pierwsze 5 000 złotych, a „książę” mówi, że paczka dalej stoi na cle i potrzeba kolejnych 10 000, w jej psychice zachodzi proces obronny. Przyznanie przed samą sobą: „Dałam się oszukać i straciłam pieniądze” jest tak bolesne i niszczące dla poczucia własnej wartości, że mózg woli brnąć w iluzję. Ofiara wpłaca kolejne kwoty, wierząc, że w ten sposób „odratuje” poprzednią wpłatę i udowodni wszystkim naokoło, że miała rację.
    

Jak się bronić? Na co zwracać uwagę? Czerwone flagi, ostrzegające przed oszustwami, to
— Zbyt szybkie wyznania i intensywna uwaga
— Przeniesienie rozmowy z publicznej platformy na prywatny kanał np. w WhatsApp
— Nacisk na poufność i „specjalną relację”
— Prośby o pieniądze, dokumenty albo opłaty
— Wideo, które wygląda dobrze, ale ma nienaturalny głos, ruch ust lub dziwne przejścia obrazu

Przeczytajcie też: „Włochy wybrały czarnoskórą Miss”. Rasistowski fake „dowodem na upadek zachodniej cywilizacji”