Były szef wywiadu ujawnił kulisy operacji informacyjnych państwa

Były szef Agencji Wywiadu Piotr Krawczyk publicznie przyznał, że podczas kryzysu na granicy polsko-białoruskiej państwo współpracowało z youtuberami przy działaniach informacyjnych.  

Były szef wywiadu ujawnił kulisy operacji informacyjnych państwa
fot. PAP/Piotr Nowak, Unsplash, Sprawdzam To

Piotr Krawczyk ujawnia kulisy działań informacyjnych podczas kryzysu granicznego

Słowa byłego szefa Agencji Wywiadu padły kilka lat po kryzysie migracyjnym na granicy polsko-białoruskiej, który polskie władze od początku przedstawiały jako element wojny hybrydowej prowadzonej przez reżim Aleksandra Łukaszenki przy wsparciu Rosji. Oprócz działań na samej granicy trwała wtedy również intensywna wojna informacyjna w internecie i mediach społecznościowych. W tym właśnie kontekście Piotr Krawczyk mówił publicznie o współpracy państwa z youtuberami przy prowadzeniu działań informacyjnych. Sama wypowiedź bardzo szybko wywołała dyskusję nie tylko o granicach takich operacji, ale również o tym, czy były szef służby powinien publicznie mówić o metodach działania państwa w czasie kryzysu bezpieczeństwa. 

Byli funkcjonariusze pytają o granice jawności po odejściu ze służb

Nieoficjalnie część byłych funkcjonariuszy służb przyznaje, że jest zaskoczona skalą otwartości takich wypowiedzi. Rozmówcy związani ze środowiskiem wywiadowczym zwracają uwagę, że nawet po odejściu z funkcji istnieje niepisana zasada ograniczania publicznych komentarzy dotyczących metod działania służb czy mechanizmów prowadzenia operacji wpływu. Chodzi nie tylko o ochronę konkretnych osób, ale również o wiarygodność przyszłych działań państwa.

Jednocześnie sama współpraca państwa z twórcami internetowymi podczas kryzysów informacyjnych nie jest dziś niczym wyjątkowym. Współczesne państwa coraz częściej prowadzą działania komunikacyjne również w mediach społecznościowych, szczególnie podczas konfliktów hybrydowych i kampanii dezinformacyjnych. 

Wojna informacyjna przeniosła się do mediów społecznościowych

Problem zaczyna się wtedy, gdy odbiorcy nie wiedzą już, gdzie kończy się spontaniczny przekaz internetowy, a zaczyna komunikacja wspierana przez państwo. Cała sprawa pokazuje też, jak bardzo zmienił się charakter współczesnych operacji wpływu. Jeszcze kilkanaście lat temu kojarzyły się głównie z mediami, agenturą czy tajnymi dokumentami. Dziś ogromna część wojny informacyjnej toczy się na YouTubie, TikToku czy platformie X, gdzie granica między opinią, politycznym przekazem i profesjonalną operacją wpływu staje się coraz trudniejsza do uchwycenia. 

Gdzie kończy się tajemnica państwowa, a zaczyna kultura służb

Wokół słów Piotr Krawczyk pojawiła się jeszcze jedna dyskusja, znacznie poważniejsza niż sam temat youtuberów czy działań informacyjnych państwa. Chodzi o pytanie, czy były szef służby w ogóle powinien publicznie mówić o takich mechanizmach działania.

W środowisku wywiadowczym od lat funkcjonuje niepisana zasada, że o metodach operacyjnych, kontaktach czy sposobach prowadzenia działań wpływu po prostu się publicznie nie opowiada. Nawet po odejściu ze służby. Nie chodzi wyłącznie o ochronę konkretnych osób, ale też o wiarygodność państwa i przyszłych działań operacyjnych. Nieoficjalnie – część byłych funkcjonariuszy zwraca uwagę, że w takich sytuacjach granica między „publicystycznym wspomnieniem” a ujawnianiem wiedzy zdobytej podczas kierowania służbą potrafi być bardzo cienka. I właśnie dlatego po wypowiedzi Krawczyka pojawiły się pytania nie tylko o standardy, ale również o obowiązek zachowania tajemnicy po odejściu z funkcji. To jednak nie oznacza automatycznie złamania prawa. W praktyce czym innym jest formalna tajemnica państwowa chroniona przepisami, a czym innym kultura pracy służb. Nie każda informacja, która budzi sprzeciw środowiska wywiadowczego, musi jednocześnie oznaczać ujawnienie informacji niejawnych w rozumieniu kodeksu karnego czy ustawy o ochronie informacji niejawnych.
 

Źródła

  1. X

  2. sprawdzamto.pl

Nasi autorzy